Salma ve Karık Sulama Hesabı: Su Miktarı ve Süre
Ürün, alan, su kaynağının debisi ve arazi bilgilerini girin. Araç bir sulamada verilecek suyu (mm ve ton), sulama aralığını, gerekli debiyi ve tava düzenini hesaplar; su kaynağı alanın tamamına yetmiyorsa sulanabilecek alanı belirtir. Karık sulama için karık hesabına geçebilirsiniz. Bilinmeyen alanlar boş bırakılabilir; varsayılan değerler ekranda ayrıca gösterilir.
- Hesap adımları açık
- Markadan bağımsız
Hesaplama
Hangi sulama yöntemiyle çalışıyorsunuz?
Bir yöntem seçin; hangi bilgilerin gerektiğini ve neyin hesaplanacağını görün. Bilmiyorsanız alttaki “Bana uygun yöntemi öner” düğmesi 4 kısa soruyla yön gösterir.
Hesap bilgileriniz ve önerilen sistem tek sayfalık PDF olarak hazırlanır ve WhatsApp ile gönderilir. Sonuç bir ön hesaptır; kesin sistem keşif sonrası belirlenir.
Açılan menüden WhatsApp'ı, ardından Mosfet Enerji sohbetini seçin (WhatsApp: 0 533 573 87 39).PDF bilgisayarınıza indirilir ve WhatsApp sohbeti açılır; indirilen dosyayı sohbete ekleyin.Bu cihaz dosya paylaşımını desteklemediği için özet mesaj olarak gönderilir. Kişisel bilgi istenmez; hesap özeti sitede saklanmaz. Gizlilik
Sonuçlar ön hesaptır; toprak analizi, su kalitesi ve arazi ölçümü olmadan kesinleşmez. Resmi proje ve hibe başvuruları için ziraat mühendisi onayı gerekir.
Salma ve karık sulama hesabı nasıl yapılır?
Salma (tava) ve karık, suyun toprak yüzeyinde kendi ağırlığıyla ilerlediği yüzey sulama yöntemleridir. Basınçlı boru ve damlatıcı gerektirmedikleri için kurulumları basittir; buna karşılık suyun önemli bir bölümü derine süzülerek ya da tarlanın sonundan akıp giderek kaybolur. Bu yüzden hesap, bitkinin ihtiyacı kadar yöntemin randımanını da hesaba katar.
1. Bitkinin günlük su tüketimi
Bitki su tüketimi (ETc) = buharlaşma gücü (ET0) × bitki katsayısı (Kc). ET0 bölgenin iklimine göre
değişir; Ege ve Akdeniz'de yaz aylarında günde 6–8 mm'ye çıkar. Kc, bitkinin türüne ve gelişme dönemine bağlıdır.
2. Bir sulamada verilecek su
Toprağın tutabileceği su ve bitkinin kök derinliği, iki sulama arasında kaç gün geçebileceğini belirler.
Net su = ETc × sulama aralığı, brüt su = net su ÷ randıman. Brüt su, tarlaya verilmesi
gereken miktardır; 1 mm su, dekar başına 1 ton suya eşittir.
| Yöntem | Tipik randıman | Bitkiye ulaşan su |
|---|---|---|
| Salma (tava) | %50–65 | Verilen suyun yaklaşık yarısı |
| Karık | %55–70 | Verilen suyun yarısı ile üçte ikisi |
| Yağmurlama | %70–80 | Verilen suyun dörtte üçü |
| Damla | %85–95 | Neredeyse tamamı |
3. Sulama süresi ve su kaynağı
Sulama süresi = brüt su × alan ÷ su kaynağının debisi. Su kaynağı belirlenen sürede alanın tamamını
sulamaya yetmiyorsa ya sulama süresi uzar ya da sulanabilecek alan küçülür; araç bu durumu açıkça belirtir.
Örnek hesap
10 dekar mısır, yaz dönemi, günlük su tüketimi 7 mm, 7 günde bir sulama, salma randımanı %55, kuyu debisi 10 L/s:
| Kalem | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| Net su | 7 mm/gün × 7 gün | 49 mm |
| Brüt su | 49 ÷ 0,55 | ≈ 89 mm (dekara 89 ton) |
| Toplam su | 89 ton × 10 dekar | 890 ton |
| Kuyu debisi | 10 L/s × 3,6 | 36 ton/saat |
| Sulama süresi | 890 ÷ 36 | ≈ 25 saat |
Aynı alan damla sulamayla (randıman %90) yaklaşık 54 mm brüt suyla, yani 15 saatte sulanabilir. Su kaynağı kısıtlı olan arazilerde bu fark, sulanabilen alanı doğrudan belirler.
Sıradaki adımlar
- Daha az suyla aynı alanı sulamak için: Damla Sulama Hesabı.
- Su kuyudan sağlanacaksa gerekli pompa için: Dalgıç Pompa Hesabı.
- Yöntem seçimi için: Sulama Yöntemi Seçimi.
Sık sorulan sorular
Salma sulamada bir dekara ne kadar su verilir?
Bir sulamada verilen su, bitkinin iki sulama arasında tükettiği su ile yöntemin randımanına bağlıdır. Yaz aylarında bir sulamada tarlaya verilen brüt su çoğunlukla 60–100 mm arasındadır; bu, dekar başına 60–100 ton suya karşılık gelir. Araç, ürüne, bölgenin iklimine ve toprağa göre bu miktarı hesaplar.
Salma (tava) ile karık sulamanın farkı nedir?
Salma sulamada su, setlerle çevrilmiş düz bir tavaya verilir ve yüzeyi bütünüyle kaplar; çeltik, yonca ve meyve bahçelerinde kullanılır. Karık sulamada su, bitki sıraları arasındaki küçük kanallardan (karıklardan) ilerler ve toprağa yandan sızar; mısır, pamuk, domates gibi sıraya ekilen bitkilerde uygundur. Karıkta yüzeyin tamamı ıslanmadığı için su kaybı genellikle salmadan biraz daha azdır.
Tava boyutu nasıl belirlenir?
Tava boyutu toprağın su alma hızına, su kaynağının debisine ve arazi eğimine göre seçilir. Kumlu topraklarda su hızla süzüldüğü için tavalar kısa tutulur; killi topraklarda daha uzun tavalar kullanılabilir. Debi yükseldikçe tava büyütülebilir. Tavanın düzgün sulanması için yüzeyin iyi tesviye edilmiş olması gerekir.
Salmadan damla sulamaya geçmek ne kazandırır?
Salma ve karık sulamada verilen suyun tipik olarak yarısı ile üçte ikisi bitkiye ulaşır; damla sulamada bu oran %85–95'tir. Aynı su miktarıyla yaklaşık 1,5–1,8 kat daha geniş alan sulanabilir, pompa daha az çalışır, yabancı ot ve hastalık baskısı azalır. Buna karşılık boru, filtre ve damlatıcı için ilk yatırım gerekir.
Hangi arazilerde salma sulama uygun değildir?
Eğimi yüksek ve tesviye edilmemiş arazilerde su bir noktada birikir, diğer noktalar susuz kalır. Kumlu ve çakıllı topraklarda su tavanın sonuna ulaşmadan derine süzülür. Su kaynağı kısıtlı olan yerlerde de salma sulama yeterli alanı sulayamaz; bu durumlarda damla ya da yağmurlama daha uygundur.