Güneş Enerjisi · Uygulamalar · Ders 5 / 6

Güneş enerjili tarımsal sulama: pompa ve sürücü

Solar sulamada pompa, solar pompa sürücüsü ve kuru çalışma koruması

Güneş enerjili sulamada panel, akü olmadan bir pompa sürücüsü üzerinden pompayı doğrudan besler. Sistemin boyunu pompa belirler.

Pompa (solar sulama)

Nedir?

Kuyudan, gölden ya da depodan suyu basan elektrik motorlu pompa. Dalgıç pompa kuyunun içinde, yüzey pompası dışarıda çalışır. Etiketinde motor gücü (kW), voltajı (tek faz 220 V ya da üç faz 380 V), debisi (m³/saat) ve basma yüksekliği (m) yazar.

Neden gerekli?

Güneş sisteminin boyunu pompa belirler: sürücü pompanın motorunu sürebilmeli, panel pompanın çektiği gücü sabahtan akşama verebilmeli.

Olmazsa ne olur?Pompa gücü ve debisi yanlış yazılırsa panel ya az gelir (pompa yavaş döner, su yetmez) ya da gereksiz çok panel alınır.

Nasıl seçilir?

Pompayı önce suya göre seçin: gereken debi ve toplam basma (su seviyesi derinliği + yükseklik + boru kayıpları + basınç). Debi, pompanın eğrisinde bu basmadaki değerdir.

Solar pompa sürücüsü

Nedir?

Panelin DC gücünü pompanın istediği AC'ye çeviren, güneşe göre pompanın devrini ayarlayan frekans çevirici. Akü kullanmaz; MPPT ile panelden en çok gücü çeker. 220 V sınıfı tek faz / üç faz 220 V motorları, 380 V sınıfı üç faz 380 V motorları sürer.

Neden gerekli?

Pompa motoru sabit voltaj ve frekans ister; güneş ise gün boyu değişir. Sürücü, ışık azalınca devri düşürüp pompayı çalıştırmaya devam eder, yumuşak kalkış yapar, kuru çalışmaya ve aşırı akıma karşı korur.

Olmazsa ne olur?Panel pompaya doğrudan bağlanamaz. Normal (şebeke) invertörü pompayı kalkışta kaldıramaz ya da güneş azalınca durur.

Nasıl seçilir?

Sürücü gücü pompa motorundan az olmamalı (dalgıçta bir üst sınıf önerilir). 380 V sınıfında dize voltajı ~540 V civarında, soğukta 800 V'u geçmeyecek şekilde kurulur. Bazı modellerde AC girişi vardır: bulutlu günde panelin eksik kalan gücünü şebekeden ya da jeneratörden tamamlar.

Kuru çalışma koruması

Nedir?

Kuyuda su seviyesi düşünce ya da depo dolunca pompayı durduran seviye elektrodu veya şamandıra; sürücünün girişine bağlanır.

Neden gerekli?

Dalgıç pompa suyla soğur. Su bitince birkaç dakikada ısınır, salmastrası ve sargısı yanar.

Olmazsa ne olur?Yazın kuyu seviyesi düştüğünde pompa susuz döner ve yanar; depo taşar, su ve enerji boşa gider.

Nasıl seçilir?

Kuyuda pompanın biraz üstüne seviye elektrodu, depoda üst seviye şamandırası. Sürücünün kendi kuru çalışma algılaması (akımdan) yardımcıdır ama tek başına her durumda yeterli değildir.

Güneş enerjisi sistemlerinin DC tarafı yüksek voltajla çalışır ve DC ark kolayca sönmez; kurulum yetkili bir ekip tarafından yapılmalıdır. Mosfet Enerji keşif ve kurulum yapar (Çanakkale ve çevre iller). Bu dersler bilgilendirme içindir. Kurulum ve servis için Güneş Enerjisi Sistemleri hizmetimize başvurabilirsiniz.